 |
|
 |
Wat is de achtergrond van dit initiatief? |
 |
|
|
Wat is expertise van de faculteit Bio-ingenieurswetenschappen
inzake klimaatbeleid? |
|
|
|
De faculteit Bio-ingenieurswetenschappen draagt sinds jaren
actief bij aan het vergroten van de kennis over de relatie tussen
menselijke activiteit, ecosysteem en klimaatverandering. De onderzoeksdomeinen
en de wetenschappelijke capaciteit aanwezig in de faculteit bestrijken
de vijf kernthema’s die van belang zijn voor een duurzame, brongerichte
en kostenefficiënte aanpak van het broeikasgasprobleem, zowel in Vlaanderen
als in andere regio’s van de wereld. Deze kernthema’s zijn:
Inventarisatie van broeikasgassen
Dit thema gaat vooreerst in op de oorzaken van broeikasgasemissie
en de bijdrage van de verschillende actoren en sectoren tot het probleem:
energieverbruik in industrie, dienstensector, landbouw en huishoudens,
emissies uit landgebruik inclusief dierproductiesystemen. Verder moet de
uitstoot ruimtelijk geïnventariseerd worden, ondermeer via de monitoring
van de uitwisselingsprocessen tussen ecosysteem en atmosfeer, met behulp
van sensoren.
Aanwezige expertise
Vermijden van broeikasgasemissie
Deze activiteit omhelst het beletten en beperken van de
uitstoot. Dit kan op heel uiteenlopende manieren zoals gedragsverandering
van consumenten op het vlak van voeding, mobiliteit en energiegebruik;
verhogen van de eco-efficiëntie van producten en productieprocessen
door optimalisatie van bestaande en ontwikkeling van nieuwe technologieën;
innovaties op het vlak van milieutechnologie zoals katalytische afbraak
van broeikasgassen daar waar ze ontstaan.
Aanwezige expertise
Vastlegging van broeikasgassen
Fotosynthese door groene planten is een efficiënte manier
om broeikasgas aan de atmosfeer te onttrekken. Hierbij wordt koolstof
vastgelegd in biomassa en organisch materiaal in de bodem. Bebossing
en conserveringslandbouw of bijvoorbeeld serreteelten als
CO2-wassers zijn onder een aantal duurzaamheidsvoorwaarden
veelbelovende koolstofsequestratietechnieken. Deze moeten niet noodzakelijk
als end-of-pipe maatregel beschouwd worden gezien naar schatting 25 %
van de CO2 emissies veroorzaakt worden door onduurzaam
landgebruik. Het Klimaatpark Arenberg© heeft veel ervaring in de monitoring,
ruimtelijke modellering en optimalisatie van de broeikasgasbalans van
ecosystemen. Optimalisatie is mogelijk door genetische verbetering van de
gebruikte organismen, evenals door verbetering van de teelttechniek.
Aanwezige expertise
Vervanging van fossiele brandstoffen en materialen met hoge energiekost
Een andere efficiënte strategie tot vermindering van de uitstoot
van broeikasgassen is de vervanging van fossiele brandstoffen door
hernieuwbare energiebronnen, of de vervanging van materialen die voor hun
aanmaak veel fossiele energie kosten vervangen door andere minder
energie-intensieve materialen. Belangrijk in dit kader is het verwerken en
recycleren van plantaardige biomassa tot biobrandstoffen (waaronder houtchips,
ethanol, biodiesel, methaan) of na technologische verwerking tot industriële
producten met hoge toegevoegde waarde (waaronder zetmeel, sucrose en hun
afgeleiden). Daarbij is het van belang om via een levenscyclusaanpak de
energie- en materiaalbalans van deze strategieën te evalueren, evenals
hun socio-economische impact.
Aanwezige expertise
Aanpassing aan de gevolgen van klimaatverandering
De uitstoot van broeikasgassen heeft eerste orde
gevolgen
voor de klimaatpatronen van temperatuur en neerslag, waarbij zowel veranderingen
in gemiddelden als extremen van belang zijn. Deze hebben potentieel
belangrijke tweede orde gevolgen voor de menselijke samenleving en de
ecosystemen, wat een realistische risico-analyse noodzaakt.
Adaptatie is een interdisciplinair kennisdomein in volle
ontwikkeling dat zich toelegt op het ontwikkelen van strategieën en methoden
tot verhoging van de weerbaarheid van maatschappij en ecosysteem. Kennis
van het menselijk gedrag enerzijds en van de ecologie van spontane en
gecultiveerde planten- en diersoorten anderzijds is daarbij onontbeerlijk.
Aanwezige expertise
Met zijn pluridisciplinaire ervaring profileert het klimaatpark
Arenberg zich als een hoofdrolspeler op het vlak van technologie- en
beleidsontwikkeling voor het monitoren en verminderen van broeikasgassen
en voor het afzwakken van en het aanpassen aan hun gevolgen.
|
|
|
|
|
|
Hoe werkt het Klimaatpark Arenberg©? |
|
|
|
Het Klimaatpark Arenberg© is een kennisportaal ten dienste van
bedrijfsleiders, beleidsmakers, politici en media. Het is een kanaal van
objectieve informatieverstrekking dat de kloof tussen onderzoek en praktijk
versmalt door concrete en heldere antwoorden te bieden op complexe vragen.
Het Klimaatpark Arenberg© wil nieuwe inzichten en technologische ontwikkelingen
sneller van de wetenschapper bij praktijk en actualiteit brengen.
Rechtstreeks contact nemen met het Klimaatpark Arenberg© kan via
het e-mailadres van het Klimaatpark Arenberg©
(klimaatpark@biw.kuleuven.be)
of via de PR verantwoordelijke van de faculteit
Marleen
Suckers (Tel. 016/32.16.29, Fax 016/32.19.99). De aanvrager van informatie wordt
dan rechtstreeks in contact gebracht met de expert in het betreffende domein,
die klaar staat voor verdere dienstverlening.
|
|
|
|
|
Leerstoel Boerenbond 'Kyoto in land- en tuinbouw' |
|
|
|
Om academische initiatieven i.v.m. landbouw te
ondersteunen werd in 1990 binnen K.U.Leuven de ‘Leerstoel
Boerenbond’ opgericht, dit naar aanleiding van het 100 jarig
bestaan van de Boerenbond. De oprichting van Klimaatpark
Arenberg©, de zware energiekost, de druk op het milieu
en de internationale afspraken bepaalden de inhoud van de
leerstoel 2006.
De presentaties van ‘Kyoto in land- en tuinbouw’ zoals
ze door de sprekers voor publicatie werden vrijgegeven,
vindt u hier.
|
|
|
|
|
|
In uitvoering van het Klimaatverdrag heeft de Europese Unie
in december 1997 haar akkoord verleend om tussen 2008 en 2012 de uitstoot
van broeikasgassen te reduceren tot 8 % beneden het niveau van 1990.
De beoogde gassen zijn koolstofdioxide (CO2), methaan
(CH4), lachgas (N2O)
en drie ozonafbrekende fluorkoolwaterstoffen die reeds in het
Montrealprotocol vervat zaten. Sindsdien behoren de Kyotonormen tot de
actualiteit, waarmee beleid, industrie en huishoudens in Vlaanderen
geconfronteerd worden. De kernvraag is inderdaad hoe het klimaat kan
gestabiliseerd worden zonder welvaart en welzijn aan te tasten.
Het klimaatbeleid is gerelateerd met belangrijke
beleidsvraagstukken, zoals de toekomst van kernenergie, het gebruik
van biobrandstoffen en andere hernieuwbare energiebronnen, of het
realiseren van een meer duurzame en mindere grondstoffenintensieve
maatschappij in het algemeen. Ook leidt het klimaatbeleid tot
maatschappelijk debat over bijvoorbeeld de wenselijkheid om een deel
van de emissiereducties in het buitenland te realiseren via het zogenoemde
aankopen van zuivere lucht, of over de mogelijkheid om de grootschalige
ontbossing in de tropen via het instrument van het klimaatbeleid te
beteugelen, thema’s die de essentie raken van onze verantwoordelijkheid
op het vlak van internationaal milieu- en ontwikkelingsbeleid.